Kết luận: Không có doanh thu có phải kê khai thuế GTGT?
Có. Trong phần lớn trường hợp, doanh nghiệp vẫn đang hoạt động phải nộp hồ sơ khai thuế GTGT đúng kỳ dù không có doanh thu, không phát sinh hóa đơn đầu ra hoặc không phát sinh cả hóa đơn đầu vào lẫn đầu ra. Khi đó, doanh nghiệp lập tờ khai theo phương pháp tính thuế và kỳ khai đã đăng ký; các chỉ tiêu không phát sinh được thể hiện theo hướng dẫn của mẫu tờ khai.
Nguyên tắc này xuất phát từ Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14 và Nghị định 126/2020/NĐ-CP: người nộp thuế phải nộp hồ sơ khai thuế theo từng kỳ, kể cả khi không phát sinh nghĩa vụ thuế, trừ những trường hợp được pháp luật quy định không phải nộp hồ sơ.
Vì vậy, “không có doanh thu” không đồng nghĩa với “không phải kê khai”. Doanh nghiệp nên đối chiếu thêm quy định về kê khai thuế GTGT để xác định đúng phương pháp, biểu mẫu và kỳ khai đang áp dụng.
Phân biệt ba trường hợp không phát sinh doanh thu
Doanh nghiệp không có hóa đơn đầu ra nhưng có hóa đơn đầu vào
Doanh nghiệp vẫn phải nộp tờ khai GTGT nếu đang thuộc diện khai theo tháng hoặc quý. Các hóa đơn đầu vào hợp pháp được kê khai, hạch toán và xem xét khấu trừ theo điều kiện của pháp luật thuế GTGT.
Trường hợp này không nên gọi là “tờ khai trắng” vì kỳ tính thuế vẫn có dữ liệu mua vào. Kế toán cần kiểm tra:
- Hóa đơn điện tử có đúng tên, mã số thuế và nội dung giao dịch hay không.
- Hàng hóa, dịch vụ mua vào có phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh chịu thuế GTGT không.
- Hồ sơ thanh toán có đáp ứng điều kiện khấu trừ tương ứng không.
- Hóa đơn đã được ghi nhận đúng kỳ và không bị kê khai trùng.
Không phát sinh hóa đơn đầu ra cũng chưa đủ để kết luận không có doanh thu. Nếu hàng hóa đã giao hoặc dịch vụ đã hoàn thành đến thời điểm phải lập hóa đơn, doanh nghiệp phải xử lý hóa đơn và doanh thu theo bản chất giao dịch, không được trì hoãn chỉ để lập tờ khai không phát sinh.
Không có hóa đơn đầu vào và không có hóa đơn đầu ra
Nếu doanh nghiệp vẫn có trạng thái đang hoạt động và không thuộc trường hợp được miễn nộp hồ sơ khai thuế, doanh nghiệp vẫn lập tờ khai GTGT không phát sinh theo kỳ.
Đây là tình huống thường gặp ở doanh nghiệp mới thành lập, đang chuẩn bị địa điểm, chưa ký được hợp đồng hoặc tạm thời chưa triển khai hoạt động nhưng chưa đăng ký tạm ngừng kinh doanh. Ngoài thuế GTGT, doanh nghiệp mới cũng nên rà soát đầy đủ các hồ sơ thuế phải kê khai sau khi thành lập để tránh chỉ theo dõi hóa đơn mà bỏ sót nghĩa vụ khác.
Có doanh thu nhưng chưa phát sinh hóa đơn đầu ra
Trường hợp này cần kiểm tra ngay thời điểm lập hóa đơn. Nghĩa vụ thuế không chỉ được xác định dựa trên việc doanh nghiệp đã phát hành hóa đơn hay chưa, mà còn dựa trên bản chất giao dịch và thời điểm cung cấp hàng hóa, dịch vụ theo quy định.
Nếu đã bán hàng, nghiệm thu hoặc hoàn thành dịch vụ đến thời điểm phải lập hóa đơn, doanh nghiệp không nên nộp tờ khai trắng chỉ vì chưa xuất hóa đơn. Cần rà soát hợp đồng, biên bản giao nhận, nghiệm thu, sao kê ngân hàng, phiếu thu và hồ sơ liên quan để ghi nhận đúng doanh thu, thuế GTGT đầu ra.
Xác định nghĩa vụ theo phương pháp tính thuế GTGT
Doanh nghiệp áp dụng phương pháp khấu trừ
Doanh nghiệp kê khai theo phương pháp khấu trừ thường sử dụng mẫu 01/GTGT ban hành kèm Thông tư 80/2021/TT-BTC. Cách xử lý phổ biến như sau:
| Tình hình trong kỳ | Cách xử lý |
|---|---|
| Không có doanh thu, không có mua vào | Vẫn nộp tờ khai GTGT không phát sinh nếu doanh nghiệp đang hoạt động |
| Không có đầu ra nhưng có hóa đơn đầu vào | Nộp tờ khai và kê khai dữ liệu đầu vào đủ điều kiện |
| Có bán hàng nhưng chưa xuất hóa đơn | Kiểm tra thời điểm lập hóa đơn và kê khai theo giao dịch thực tế |
| Có số thuế GTGT còn được khấu trừ từ kỳ trước | Chuyển số thuế còn được khấu trừ sang kỳ hiện tại theo dữ liệu hợp lệ |
Một tờ khai không có doanh thu vẫn có thể có số thuế GTGT còn được khấu trừ chuyển kỳ sau. Vì vậy, kế toán không nên mặc định mọi chỉ tiêu đều bằng không mà cần đối chiếu với tờ khai kỳ trước.
Doanh nghiệp áp dụng phương pháp trực tiếp trên doanh thu
Doanh nghiệp thuộc phương pháp trực tiếp trên doanh thu kê khai theo biểu mẫu phù hợp trong Thông tư 80/2021/TT-BTC, thông thường là mẫu 04/GTGT. Nếu đang hoạt động nhưng kỳ khai không phát sinh doanh thu, doanh nghiệp vẫn phải đối chiếu nguyên tắc nộp hồ sơ khai thuế theo từng kỳ và các trường hợp được miễn nộp tại Điều 7 Nghị định 126/2020/NĐ-CP.
Không nên tự suy luận rằng thuế GTGT được tính theo tỷ lệ trên doanh thu nên doanh thu bằng không thì không cần nộp tờ khai. Số thuế phải nộp bằng không và nghĩa vụ nộp hồ sơ khai thuế là hai vấn đề khác nhau.
Hoạt động mua, bán vàng, bạc, đá quý
Hoạt động mua, bán vàng, bạc, đá quý áp dụng phương pháp trực tiếp trên giá trị gia tăng và sử dụng biểu mẫu riêng. Doanh nghiệp cần xác định chênh lệch giữa giá bán và giá mua theo quy định, thay vì áp dụng cách kê khai của phương pháp khấu trừ hoặc trực tiếp trên doanh thu.
Nếu không phát sinh giao dịch trong kỳ, nghĩa vụ nộp hồ sơ vẫn cần được kiểm tra theo trạng thái hoạt động, kỳ khai và trường hợp miễn nộp hồ sơ cụ thể của người nộp thuế.
Kỳ khai và thời hạn nộp tờ khai GTGT
Khai thuế GTGT theo tháng
Thời hạn nộp hồ sơ khai thuế theo tháng là ngày thứ 20 của tháng tiếp theo tháng phát sinh nghĩa vụ thuế. Doanh nghiệp khai theo tháng vẫn phải theo dõi hạn nộp kể cả khi kỳ đó không có doanh thu.
Khai thuế GTGT theo quý
Thời hạn nộp hồ sơ khai thuế theo quý là ngày cuối cùng của tháng đầu tiên của quý tiếp theo. Theo Nghị định 126/2020/NĐ-CP, người nộp thuế đáp ứng điều kiện về tổng doanh thu của năm trước liền kề không quá 50 tỷ đồng có thể khai thuế GTGT theo quý; doanh nghiệp mới bắt đầu hoạt động cũng có thể lựa chọn khai theo quý trong giai đoạn đầu theo quy định.
Việc xác định khai tháng hay quý không dựa trên riêng doanh thu của một tháng. Doanh nghiệp nên kiểm tra chu kỳ kê khai thuế GTGT đang được cơ quan thuế ghi nhận trước khi nộp hồ sơ.
Nếu ngày cuối cùng của thời hạn rơi vào ngày nghỉ theo quy định, hạn thực hiện được xác định theo quy định về ngày làm việc tiếp theo. Doanh nghiệp nên nộp sớm để có thời gian xử lý lỗi chữ ký số, tài khoản thuế điện tử hoặc sai định dạng hồ sơ.
Cách lập tờ khai GTGT không phát sinh
Quy trình dưới đây phù hợp với doanh nghiệp đang hoạt động nhưng không có doanh thu trong kỳ:
- Kiểm tra trạng thái doanh nghiệp: Xác nhận doanh nghiệp đang hoạt động, đã tạm ngừng hợp lệ hay đang làm thủ tục chấm dứt mã số thuế.
- Xác định phương pháp tính thuế: Phân biệt phương pháp khấu trừ, trực tiếp trên doanh thu hoặc trực tiếp trên giá trị gia tăng.
- Xác định kỳ khai: Kiểm tra doanh nghiệp khai theo tháng hay quý, không tự thay đổi kỳ khai chỉ vì không có doanh thu.
- Đối chiếu hóa đơn điện tử: Kiểm tra cả hóa đơn mua vào và bán ra trên hệ thống, tránh bỏ sót hóa đơn đã lập hoặc hóa đơn do nhà cung cấp gửi đến.
- Rà soát số liệu kỳ trước: Kiểm tra số thuế GTGT còn được khấu trừ chuyển sang, các tờ khai bổ sung và thông báo của cơ quan thuế.
- Lập đúng mẫu tờ khai: Ghi nhận các chỉ tiêu phát sinh thực tế; không xóa số thuế còn được khấu trừ chỉ để tạo tờ khai trắng.
- Ký và nộp điện tử đúng hạn: Lưu thông báo tiếp nhận và thông báo chấp nhận hồ sơ của cơ quan thuế.
Doanh nghiệp có thể thực hiện khai báo thuế điện tử nhưng cần phân biệt trạng thái “đã tiếp nhận” với “đã chấp nhận”. Nếu hồ sơ bị từ chối, phải sửa lỗi và gửi lại trong thời hạn.
Không có doanh thu khác với tạm ngừng kinh doanh
Đây là hai trạng thái pháp lý khác nhau:
| Tiêu chí | Đang hoạt động nhưng không có doanh thu | Đã đăng ký tạm ngừng hợp lệ |
|---|---|---|
| Trạng thái doanh nghiệp | Vẫn đang hoạt động | Tạm ngừng trong thời gian đã thông báo |
| Tờ khai GTGT | Thông thường vẫn phải nộp theo kỳ | Có thể không phải nộp trong thời gian tạm ngừng nếu đáp ứng điều kiện |
| Sử dụng hóa đơn | Vẫn xử lý theo giao dịch thực tế | Không được sử dụng hóa đơn trong thời gian tạm ngừng, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác |
| Nghĩa vụ tồn đọng | Vẫn phải theo dõi và thực hiện | Vẫn phải hoàn thành các khoản nợ và hồ sơ còn tồn trước khi tạm ngừng |
Nếu thời gian tạm ngừng không trọn một tháng, một quý hoặc một năm dương lịch, doanh nghiệp có thể vẫn phải nộp hồ sơ của kỳ tương ứng. Nội dung tạm ngừng kinh doanh có phải nộp tờ khai thuế cần được xem xét theo ngày bắt đầu, ngày kết thúc tạm ngừng và loại hồ sơ cụ thể.
Việc doanh nghiệp đóng cửa văn phòng, không có nhân viên hoặc không phát sinh giao dịch trên tài khoản ngân hàng không tự động làm phát sinh trạng thái tạm ngừng. Trạng thái này chỉ được xác lập khi doanh nghiệp thực hiện thủ tục theo quy định.
Các nghĩa vụ thuế, kế toán khác cần kiểm tra
Không có doanh thu không có nghĩa là doanh nghiệp được bỏ toàn bộ công việc kế toán và khai báo thuế. Doanh nghiệp đang hoạt động nên kiểm tra thêm:
- Hạch toán chi phí thành lập, tiền thuê văn phòng, phí ngân hàng và các khoản chi thực tế.
- Lập, lưu trữ sổ kế toán và chứng từ theo quy định.
- Báo cáo tài chính năm và hồ sơ quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp, trừ trường hợp pháp luật có quy định miễn nộp cụ thể.
- Nghĩa vụ thuế thu nhập cá nhân nếu có trả thu nhập hoặc phát sinh khấu trừ thuế.
- Lệ phí môn bài và các trường hợp được miễn theo thời gian, đối tượng cụ thể.
- Hóa đơn điện tử, chữ ký số, tài khoản giao dịch thuế điện tử và thông báo của cơ quan thuế.
Đặc biệt, doanh nghiệp không nên dùng một kết luận chung cho mọi sắc thuế. Chẳng hạn, quy định về hồ sơ thuế GTGT, thuế thu nhập cá nhân và quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp có phạm vi và trường hợp miễn nộp khác nhau.
Khi nào nên sử dụng dịch vụ kế toán?
Doanh nghiệp chưa có doanh thu vẫn có thể phát sinh rủi ro nếu xác định sai kỳ khai, bỏ sót hóa đơn đầu vào, không chuyển số thuế còn được khấu trừ hoặc nhầm giữa ngừng hoạt động thực tế với tạm ngừng hợp lệ.
Doanh nghiệp nhỏ và vừa có thể cân nhắc dịch vụ kế toán khi:
- Chưa xác định được đang khai thuế GTGT theo tháng hay quý.
- Không có nhân sự kế toán chuyên trách.
- Có hóa đơn đầu vào nhưng chưa biết điều kiện khấu trừ.
- Đã nộp tờ khai trắng nhưng sau đó phát hiện hóa đơn hoặc doanh thu bị bỏ sót.
- Cần rà soát đồng thời sổ sách, khai báo thuế và quyết toán thuế cuối năm.
- Nhận được thông báo yêu cầu giải trình hoặc bổ sung hồ sơ từ cơ quan thuế.
Khi lựa chọn dịch vụ kế toán Đà Nẵng hoặc dịch vụ kế toán Huế, doanh nghiệp nên yêu cầu đơn vị cung cấp xác định rõ phạm vi công việc: kê khai định kỳ, kiểm tra hóa đơn, ghi sổ kế toán, báo cáo tài chính, quyết toán thuế và hỗ trợ giải trình. Phạm vi càng rõ thì càng hạn chế tình trạng chỉ nộp tờ khai nhưng không kiểm tra tính đầy đủ của chứng từ.
Câu hỏi thường gặp
Doanh nghiệp chưa có doanh thu có phải nộp tờ khai GTGT không?
Thông thường có. Nếu doanh nghiệp vẫn đang hoạt động và thuộc diện khai thuế GTGT theo tháng hoặc quý, việc chưa có doanh thu không tự động miễn nghĩa vụ nộp hồ sơ khai thuế.
Không phát sinh hóa đơn đầu ra có được nộp tờ khai trắng không?
Chỉ nên lập tờ khai không phát sinh đầu ra sau khi đã kiểm tra không có giao dịch đến thời điểm phải xuất hóa đơn. Nếu có hóa đơn đầu vào, số thuế chuyển kỳ trước hoặc giao dịch bán hàng đã hoàn thành, tờ khai vẫn phải phản ánh các dữ liệu liên quan.
Không có cả hóa đơn đầu vào lẫn đầu ra thì kê khai thế nào?
Doanh nghiệp xác định đúng mẫu và kỳ khai, lập tờ khai không phát sinh, ký điện tử và nộp đúng hạn. Trước khi gửi cần kiểm tra số thuế GTGT còn được khấu trừ từ kỳ trước để tránh làm mất hoặc sai lệch dữ liệu chuyển kỳ.
Nộp tờ khai GTGT không phát sinh chậm có bị xử lý không?
Có thể bị xử lý vi phạm về thời hạn nộp hồ sơ khai thuế. Việc không phát sinh số thuế phải nộp không đồng nghĩa với việc được nộp tờ khai chậm. Mức xử lý cụ thể phụ thuộc thời gian chậm, tình tiết và quy định đang áp dụng.
Đã nộp tờ khai trắng nhưng phát hiện hóa đơn thì làm gì?
Doanh nghiệp cần xác định hóa đơn thuộc kỳ nào, đánh giá ảnh hưởng đến số thuế phải nộp hoặc số thuế được khấu trừ, sau đó lập hồ sơ khai bổ sung theo quy định. Không nên tự ý đưa toàn bộ hóa đơn vào kỳ hiện tại khi chưa kiểm tra nguyên tắc kê khai và điều chỉnh sai sót.
Tóm lại, câu trả lời cho vấn đề không có doanh thu có phải kê khai thuế GTGT là thông thường vẫn phải kê khai nếu doanh nghiệp đang hoạt động. Căn cứ quyết định không phải số lượng hóa đơn, mà là trạng thái pháp lý, phương pháp tính thuế, kỳ khai và việc doanh nghiệp có thuộc trường hợp được miễn nộp hồ sơ theo quy định hay không.